wtorek, 21, listopad 2017

Gwara

Malućkimi krokami idzie nom to wsio ku zimie.Listecki na bucku z cyrwiyniały ,dyscycek coroz wiyncyl zacyno loj .Po niwkak juz sie coroz miyni krowicek pasie a i jesiynka co jom ta kasik do klinu pognali ino  patrzy kie piyrsy mrozek trowke łobiyli i trza bydzie zakojcyj pasiyni i zegnaj łowce na dobre do gazdow.Dlo nos teraz to sie ta za wiela nie zmiyni ,tela ze bydzie zimni i bydzie sie nom gorzy zyć bo bydymy musieli auciska łodkidowaj syby dropaj i drogi łodkidowaj kie przywali zomiyntami.Ale za downyk rokow jak przychłodziła zima to dlo nasyk pradziadow był to cas wypocynku łod ciynzki roboty w polu.W długi jesiynne a pote zimowe wiecory jednak nie mitrynzyli casu ba zopobiegliwie  sykowali sie do wiosny  i robili robote na ktorom bez  wiosne i lato nie było casu.Baby schłodziły sie po chałpak i śkubały piorka coby było na pierzyny. .Kawalerzy ta casami wpadli ku nim bo ta i casami młode dziywki skubały to i po tajcowali zaspiywali a i ta casami wiecor to sie ta niektorom nawet łodprowadzić ku chałpie udało...Bacowie naprawiali ździorty co sie przy sałasie  po psowały.To ta naprawiali skopce ,gieletki jak sie ta z ktorej loło, pobijali łobroncki na puciyrak.A baby zaś wełne cerchały ,krymplowały pote przyndły na przondeckak nici coby było z cego chłopu  na rok ku juhasce cy bacowani kopytka uplyś.Naprawiali kiyrpce co sie bez lato przy robocie z darły.Ale nie na samej robocie im tyn cas lecioł bo i tez na wesołości i roznyk śpasak.Bywało ze sie na pogodki schłodzili .A nojcynści to kawalerzy sli tam ka walnie młodyk dziywek było ,bo se wesoło wiecorami mogli posiedziej ,a starzy zaś przy nik se po wspominali casy jako sami kiesik kawalerzyli.I tak to ludzie jako mogli zyli,biydnie ale wesoło i casu nie mitrynzyli bo i po taki zimie przsykowane wsio mieli  do wiosynnej roboty a i dziecyskow rok w rok po zimie przybywało bo ta i chłopi wiyncyl casu mieli sie ku babom przyciś:).Tak to bywało ale ty casy sie juz nie wrocom bo swiat na nic casu nimo i leci do przodu jak potok przy roztopak, i tak jak tyn rwoncy potok garnie kamiynie tak ludziska patrzą w tym pyndzie nagarnoj jak nojwiyncy dudkow , a pote jak juz nagarnom to nimajom casu z nik sie naciesyj bo sie juz wnet trza braj na niebieski polany do nojwiynksego gazdy...Jak pomyśle casami nad tym wszystkim to niewiem kie ludziom było lepi cy kiesik downo cy teraz...Pozdrowiom

witojcie piyknie!!! Kciołek tu pociągnyj dali rzec jaokom po rusoł Dziadek Staś swoim piyknym pisanim...Ło nasym Beskidowym spiywaniu mozna godaj duzo.Jo kciołbyk jeno łopisaj jak to śpiywanim nasi pradziadowie przekozywali dole i niedole swoigo górolskigo zywobycio.Jak kazdy dobrze wiy ,roki tymu ludzie w tyk nasyk gorskik wsiak dzielili sie na: Pastyrzi (Juhasow ,bacow,holajnikow) ,Rolnikow( Takik co robili na swoim i takik co robili na pajskim) ,Zbojnikow(Takik co sie pajscyźnie z przeciwili i umyśleli ze bydom tyk z nienawidzonyk panow gnymbić).Kazdo ta grupa cok jom tu wymiynił ,układała rozne śpiwki ło swoim włosnym zyciu.Chłodź nik ta wtedy cytaj ani pisaj nie umioł to skwapnie wszystko przekozywali swoim dzieciom.Śpiywki ty mozna by nawet było nazwaj śpiywanom historiom przekozanom ustnie...Tak to na tyn przykłod napisym tu pore śpiwek jaki usfysołek łod moi babki a i łod innych ludzi . ŚPIYWKI PASTYRSKI                                                                                                                                                                                                                                                                          

Ej hosoł jo se hosoł kiek łowiecki posoł                                                                                          
nie jednej dziywcynie fartusek łodposoł                                                                                                                                                                                                                                                       
ej pasem jo se łowce ej po Lipowski holi                                                                                       
ej dobrze jo jik na pos                                                                                                                        
ej baca mie po kwoli                                                                                                                                                                                                                                                                                           
powoli powoli łowiecki po holi                                                                                                          
ej niek sie juhasicek wodzickom na poji                                                                                        
powoli powoli łowiecki po holi                                                                                                           
ej bo juhasicka prawo nozka boli                                                                                                                                                                                                                                                                      
hej holecka miziowo hej z daleka jom widać                                                                                 
hej byde jo ta musiół hej po łogiynek smigać                                                                                                                                                                                                                                                
hej do swiyntego jana zeby juz minyło                                                                                             
hej bo sie mi łokropnie za dziywkom ze cnyło                                                                                                                                                                                                                                                 
hej nie byde jo posoł łowiec na guchani                                                                                       
hej bo sie mi łobmierzło w kolybicy spani                                                                                      
hej w kolybicy spani na bukowej ścieli                                                                                          
hej woloł by jo skocyć z dziywkom do pościeli                                      

Taki to spiywki układali juhasi i bacowie wiecorami po dojoniu.Jedny wesołe drugi smutniyjse,ale wsyćki pokazujom zyci i zwyki jaki w tyk downyk casak bywały.  Teraz napisym pore spiywek jaki spiywali ludzie ktorzy te nasom kamiynistom ziym pazurami z lasom wydarli i sanobliwie bez setki rokow uprawiali a i tyk co swoje młode zyci na pajski gruntak i po słuzbak zdarli                                                                                                                                                                                                                                                                                                                          Śpiywki gazdow i słuzebnyk chłopow ....                                                                                                                                                                                                                      

Hej po łoroł po łoroł ino mało                                                                                                          
bo mu sie kołecko bo mu sie kołecko                                                                                            
hej bo mu sie kołecko po łomało                                                                                                                                                                                                                                                                    
A jak ci sie po łomało dej se sprawić                                                                                               
nauc się jasinku nauc sie jasinku                                                                                                  
hej nauc sie jasinku gospodarzyć                                                                                                                                                                                                                                                                  
Moje siwe wołki na pajskim łorajom                                                                                              
a moje dziecyska głodym przimiyrajom
panowie panowie coz my wom zrobili                                                                                             
ześ cie nos łod dziecka piełoniem kormili                                                                                                                                                                                                                                                   
A kie jo se u was słuzył u was słuzył                                                                                               
nic ześ cie mi nie dali                                                                                                                          
ino jednom kosuline jesce była ze wsami                                                                                                                                                                                                                                                  
A kie jo se uwas słuzył u was słuzył                                                                                                 
to jo wom nic nie ukrod                                                                                                                    
ino jednom kwortke łowsa jesce mi jom was koj zjod                                                                                                                                                                                                                               
za co jo se musioł cały rocek ciyrpieć                                                                                             
zdo sie za te pore potarganyk kierpiec                                                                                                                                                                                                                                                           
coby ta polana cało moja była                                                                                                         
ej to by mi biyda juz nic nie zrobiła                                                                                                    
jeno ta polana bogatego pana                                                                                                        
polane z polymy pana powiysymy                                                                                                                                                                                                                                                                    
ani jo kosulki ani jo kiyrpecek                                                                                                          
nie byde juz łoroł tyk pajskik rolecek                                                                                                                                                                                                                                                  

Tak pod uciskiym i pajscyznom marnieli nasi dziadowie.A tyk co to do cna z mierzło to umysleli ze sie z przeciwiom i pujdom po za bucki .Ktorzy ta byli młodsi i mocniyjśi zbiyrali sie w miyjse i wiynkse kupy i sli na zboj,Bo ino tak mogli zemścic sie na gnybicielak prostego górolskigo ludu.Ci tez układali spiywki ktore dotrwały do dzisia i pokazujom nom śumnom historie zbojectwa ktoro z casym łobrosła w legyndy i bojki...                                                                                                                                                                                                              

Śpiywki  zbojnicki i wandruski                                                                                                                                                                                                                                      
Hej idom zbojnicy jaze gory jyncom                                                                                                 
hej za cos niedługi panowie za jyncom
folwarcnymu panu dziś łozbijym głowe                                                                                            
jutro biydokowi dom dutkow na krowe
panowie nos strasom żywieckom piwnicom                                                                                  
a my jik strasymy synkatom palicom                                                                                                                                                                                                                                                                
w żywiecki dolinie kryminoły stojom                                                                                                 
ktorzy śfarni chłopcy to sie ik nie bojom
Wandrus jo se wandrus po wsiak se chłodzuje                                                                             
co bogatsy dworok to go łobrabuje                                                                                                                                                                                                                                                                 
pilnuj sie panocku i we dnie i w nocy                                                                                             
bo nie wiys kie na cie zbojnicek na skocy                                                                                                                                                                                                                                     

Zbojnicy  jednak doś cynsto w młodyk rokak  tryfiali na subiynice .Wszystko to tez mogymy wycytaj w śpiywkak, ktore dokładnie to wszystko przekazujom.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                           Śpiywki zbojnicki (śubiynicne ,Załobne)                                                                                                                                                                                                                                            
śubiynicko moja z gibiutkigo drzewa                                                                                               
kie mnie wiysaj bydom pośli mnie do nieba                                                                                                                                                                                                                                                 
godne z tyk zbojnikow chłopoki bywajom                                                                                        
bo na siubiynicy dziadow nie wiysajom                                                                                                                                                                                                                                                            
mali chłopcy mali kie sie na zboj brali                                                                                             
jesce nie po rośli kie juz na śmierć posli
chłodził se zbojnicek w łorawskim kłobucku                                                                                 
teraz jego zyci na nojwyssym bucku
panowie panowie wyście mie złapili                                                                                               
moje młode zyci na grojcu z gnymbili                                                                                              
wy moi panowie muse wom powiedzieć                                                                                       
ze jak w niebo pujde to na samym przedzie.                                                                                                                                                                                                               

Na tym zakojce ty spominki staryk śpiywek.Kto mądry to sie do razu kapnie jakom strasnom wartoś mo przekazowani starodownego zwyku przyspiywek.To cok napisoł pokazuje mni wiyncyj zyci nasyk przodkow , łod tyk ugnybionyk biydokow po śumnyk chłopow co kcieli tyn swiat rownaj.I powiydzcie ,kie by nie ty spiywki jak mało by my wiedzieli ło downyk casak.Zastanowmy sie tez nad tym ,cy nie worto przekazowaj tego dali i nie zabacowaj ,bo jak godo jedna ze spiywek...Górole górole górolsko muzyka cały swiat łobyndzies nima taki nika...Pozdrowiom

 

Nima jus tego śpiywanio, jak to łonij bywało.
Kie se spomne downiyjse casy kie jesce ludziska pamiyntali ze som górolami i bocyli to co ik pradziadki ucyli to sie mi zol robi i za serce mnie cosik scisko ,ze sie nom ty piykne zwyki het tracom i ginom.Chłodź zek nie stary ale bocem jak kiesik wyglondały Zielone Świontki....Ze dwa dni przed tym świyntym włocyli my na wiyrch Jabranowa z chłopcyskami suski i chraś.Układali my to na kupy ,a cym wiynksom kupe my poradzili ułozyj tym lepi.Urobili my sie nieroz przy tym fest ,bo my jesce klukami byli i ciynzko nom casami sło nosyni tyk susek.Kie my juz mieli ułozonom bogatom kupe to my sie nimogli dockaj kie juz przydzie to Żielone Świynto coby łozpolij watre na Jabranowie.Ale mindzy casie trza jesce było zrobić fakle zeby było cym zboze łopolic swoje i somsiadowe.Tyn fakiel to my robili z cieki i z kory świyrkowej.Lypiło sie te cieke z korom i robiło sie śni takom kulke.Pote my to wkładali do puszki abo do jakigo innego trzopka i wionzali na drocie.Jak sie cosik kasik zećmiło to zapalowało sie fakielek i krynciło sie na łokoło na tym drocie.Gonili my z tym po zbozak a godało sie przy tym \"łopol Boze nase zboze somsiadowi jako mozes\".Kaś ino nie patrzoł tam chłopcy z faklym po niwkak gonili jeno sie łogniki migały i swysno było bekani .Pote sie zbiyrali starzy i młodzi na wiecor i śli my łospalowaj watre do Jabranowa.Było tes to wesołe.Kto ka umioł na cym graj to instrumynta po zbiyroł i sło sie bandom.Łogiyj my łosplili i jeno sie po wiyrchak łobziyrali kto bydzie mioł wiynksy.Juz tu sie patrzys na Ficojke,łyzgo sie płomie,w Żabnicy na Boruci tez ,dopatrujes na Przybyndze, Przybyndzanie tez polom,pod Grojcym tez wdy polowali.I taki to było wesołe i piykne ze jak se to spomne to sie przykro robi ze to w łocak wsio ginie.Uweselili sie ludziska u śpiywali cosik kasik gorzołki dziubli to i wesołoś w nik rosła.Jak sie juz ku hyzom łoschłodzili to ta kozdy do jakigosik trzopecka wzion troche popiołu z  przepolonego łognia coby po niwkak kie nie kie trusnoj.Popioł z łognia co sie w Zielone Świątki polił mioł dawać winksy urodzaj kie sie nim po zbozak trusło.A teraz ćma w gorku,nima łogni,nima fakli,nima nic.Niektory zabździ jakigosik grila u bzdycy habacyny i tela Zielonyk Świontek.Traci sie nom to wsio w tyk ludziskak.Abo nimajom chynci abo casu abo jedno i drugi...Skoda ze to co sie przez setki rokow utrzymało i przekozali nom to pradziadowie ,teraz idzie w zapomniyni i nik nie pomysli co traci.A napisym wom jesce jak w 1964 roku powiedzioł biskup Karol Wojtyła ło górolak na mszy łodprawianej w Zielone Świątki . \"Górale jest to jedyne w swoim rodzaju społeczeństwo,które nosi na sobie znamiona wielkiej polskiej tradycji,tak wielkiej że chcemy żeby ona trwała nadal,ażeby żaden obyczaj i żaden styl i moda współczesnosci  tej wielkiej góralskiej tradycji nie wyparła i nie zniszczyła.\"   Mondre słowa mondrego cowieka, ale zastanowcie sie jeno jak uny sie majom do teraźniyjsyk casow i do tego co sie robi z tymi nasymi górolskimi downymi zwykami...
Witojcie miłośnicy gwary i nasej górolski tradycje!!.Kcym sie wom tu po kwolij jako sie to u nas we wsi zacyno rusaj.Niwedownym casym dowiedziołek sie ze u nas we wsi załozyli holom.Z pocontku sie mi nie bardzo kciało w to wierzyj ale myslym se tak.Wyjde se ta i sie som dowiym jako ta nasa hola.No i posełek.I powim wom moi ludkowie cok ta uwidzioł....Idym se ta pomalutku bez Stefoj pote na zyrkowe i dali ku Hotyrkom...Nad Hotyrami widze piykny sałas.Jescek sie dobrze nie nablizył do sałasa a tu juz na mnie brzehajom dwa bogate łowciary.Nizyj widzym piyknie z kosarzone .Łowiecek ta walnie, po bekujom i zbyrkajom kie niekie dzwonkiym.Wlozek haj do sałasu ,Ponbocka zek po kwolił jako sie nolezy i łobziyrom sie jaki to ta majom.Powiym wom zek sie łokropnie mile zaskocył.Sałas cysty piykny .Starododowne putnie ,gieletki  i puciyry.Baca łoscypki starodownym zwykiym pucy.Saty wisom syrecki łobciykajom.Na przycynie wyndzom sie łoscypki.Siodek se przy chłopak i tak zek sie cuł jako bykg sie sto rokow w casie  cofnył.Jak zek se siod przy watrze a przegryz buncu a łoscypka,a chlapnył kapke łocygi ,bog ta niewycytając ze sobom mioł.Nawet nie wiycie jak mi przelecioł cas i jak zek na tej holi łodzył.Niewiym ,moze jo jez taki waryjot ze mnie taki cosik ciesy i serce mi sie raduje ze zaś sie łowiecki po nasym Jabranowie pasom.Dej ze Panie Boz zeby było wiyncyj takik ludzi co sie tym bydom kcieli zajmowaj i co ik to bacowani bydzie ciesyj.Bo jo wom powiym ze bardzi mnie uciesył widok łowiec w jabranowie niz TVN na Boraczej....Pozdrowiom.
Ej moji ludkowie łobrociło sie to na tym świecie, i nic to nie bywo jako to kiesik bywało.   Wiosna przysła,śniegi sie zabrały ku wodzie a po wiyrchak cichućko.Nika płuzek nie kwicy,nika furmon skiby nie łodwaluje.Nima juz tego wesołego zycio po groniak.Pola co to kiesik korcowali nase dziadki z lasa to juz wsio kicokami zarosło,ino dziki świnie po tyk krzokak teraz krucom.Podziały sie zwady po niwkak.Bo sie ta tez ciynzko casami wadzowali.Tyn na tego ze mu dwa cyntle przy łoroł ,a zaś baby jedna na drugom, ze kury przysade wygrzebały.Taki to były casy ze kazdy cyntel ziymie był sanowany...Wsyndy ludzie paśli i kazdy swoigo pilnowoł.Posali nawet po pajskim lesie chłodź ta leśnicy pilnowoł i jak spotkoł to krowy zabroł i logom wymłocił.Żabnicanie łorali i sioli po samym wiyrchu gronia.Wychłodzili do sopow i po kiela nie po  sioli i nie po sadzili ziomniokow to siedzieli w sopak na łonkak.Wyjyzdzali ludzie łod Sobalki łod Gondzioka,Micioki,Jyndrysi zaś łod Biegunow.Wiecorami po sopak siodowali polili łognie śpiywali.Rano zaś wcas śli do roboty.Na polane Spolno wyjyzdzali Kupcoki łod Fabisia.Jak się wziyni za łorani,a wziyni bekaj a wadzić sie to jaze po Płonym było swysno jak wojujom.Do Dzisia sie smiejom po Płonym ze jak Kupcoki wysły łoraj na Spolnom ,to jaze kury ze strachu po krzokak siedziały i tydziyj jajek nie niesły.Taki to był gruch po niwkak i polanak.Teraz wsio sie to podziało.Jak wyndzies do gronia to ino ptoki spiywajom i dziki świnie rusajom kicokami.Ludzie ci co te ziym umiłowali po marli biydoki.Jak by sie teraz tu wrocili a uwidzieli co sie porobiło to by napewno nazod z zolu pomarli.Młodyk wlece do świata ,nima w nik juz tej zyłki do gospodarki.Godajom ino ze sie nie łopłaci.Ale cosik sie mi zdo ze sie jesce przyłogi za cerniom łod skibow a polany za biylom łod łowiec .Casy idom ku gorsymu to nie wiada cy sie nie bydzie trza nazod gospodarce ukłonić.Zawse z tej cornej kamiynistej ziymie mozna wyrwać kawołek dobrego chleba.Moze sie ta kie dockomy jak nazod zacnom puzki kwicej i wiokani sie bydzie niesło po gorak.Dej boze zeby kie ta wiosna była tako jak bywała za downyk piyknyk rokow.

Wielgi Tydziyj tak na dobre, to sie zacynało we Wielgi Cwortek.

Nieroz sie wom moze trefić,ze wos chłoroba chyci,a za pierona nie bydziecie wiedziej z cego...Weźnie casym cłowieka łomgli  abo chyci jaki morzysko,ze jaze cłeka po świjo z bola .Jak sie downo co ka takigo ludzim przytryfiało to juz ta wdy godowali ze cie  ktosik urzyk abo tez łobdziokoł.Godowali ze łobdziokać i urzyc moze kozdy .Moze to byś cłek  z familije ale tez nojcynści niepilec.Łopowiadała mi nieboska ciotka ,Panie łodpuś i ta grzychy,ze jak cie juz ta kto urzyk to ci doktor zodyn nie pomog ba trza było iś do taki baby co umiała łodcyniac uroki.Downi ty baby,co umiały łodcyniać ty chłoroby to nikomu tego nie wyzdrodzały jako sie to robi.Nieboska ciotka kasik te tajymnice wycingli łod ktorejsik i kiesik mi to downo łopowiadali a jo co zapamiyntoł to wom łopowiym.Było to tak, ze trza było wongielki   kokocowe  łozpolone na wode chybać a nojlepi jak woda była z dziewiynciug źrodeł i jesce kapecke do tego świynconej naloć.Jak ty wongielki na te wode chybały to sie miało godaj tak.....Łurazie,łurazie,skondześ sie zapocon...? Cy z łurzecynio,przerzecynio...?  Cy z Boskigo dopuscynio?Ponać  jak ta chłoroba była z urzecynio to po tym łodcyńaniu miała przyjś a jak  z Boskigo dopuscynio to niy bo to juz Boski mocy to łodcyniani nie siongało.A łodcynialo sie tak....Ta woda co sie na niom ty wongielki chybało to sie nazywała \"spatrzono woda\" .Dawało sie jom chłorymu wypić po kapecce,na trzy razy,ale nie wsyćko.Reste mo wyloć bez głowe,na dach ,tez na trzy razy.I musi byś łobuty....Zganiało sie tez uroki tak,trza było po pluć na cłonki w  prawej rynce trzy razy i pote tymi cłonkami łobetrzyć sie do łokoła po głowie,pote łozpiąć kosule i dobrze sie po piersiak natrzyć.Godało sie przy tym jesce jakisik pociyrze ale tego zek juz nie spamiyntoł.Godowała tez ciotka nieboska,ze nojgorzy to moze urzyc taki  co go matka dwa razy łodstawiała łod cycka,casym sie tez tak tryfiało.Godowali ze taki cowiek pote na staroś mo straśnie śkaradny weźrok,i nawet jak by cie niekcioł urzyc to cie urzeknie...Przytryfiało sie tez ze trzeba było łodcynić urok gowiydnikowi,bo go morzysko mordowało abo mierydz chyciło.To brali te spatrzonom wode i łobmywali bydlontko po plecak.Kapecke wloli do garła,kapecke do usow ale trza to było wloj bez pierścionek ślubny i zmowić trzy Zdrowaśki,trzy Łojce nas i trzy razy Kwała łojcu.I jak było bydlontko łurzeknione to go ponosik miało zaroz po tym popuscij.A zaś koj jak w jednym momyncie stanył i za pierona nie kcioł wozić,to sie łobracało kosule na zadniom strone,po pluło sie po ni i sie tom kosulo potarło po za usy i po nozdrzak i jak był koj urzekniony to zaroz rusył i pojechoł.Tak to mi ciotka łopowiadali ty starodowne przycynki.Jo co ka mog tok spamiyntoł,i moze to teraz dlo ludziskow bydzie śmiysne,ale cosik w tym musiało byś... A uroki to ponoć nojbardzi to sie chytały ludzi we wielgim tydniu jak ludzie pościli.To sie ta to moze ktorymu kie przydaj.Wyprogowaj nie zaskodzi.

Nojwoźnijsy w bagniontce to był kokoc. Bo kokoc, to jak na tyn pzykłod łostrewka, na ktoro sie kładzie siano, abo tes łociypecki łowsa.

Kie Janicek już uod maminego cycka uodros i sie światym ciekawić zacon, to go zacon dziadek przybieraj ze sobom i wselijaki nauki mu prawić. Nojprzod to go wodził wele chyzow, po podworcu, po kamiyjcu ka się gynsi pasły, po sadzie, i poza stodołami. Kie tak chodzili to mu dziadek prawił coby : do studnie nie zaziyrół ani ku kinecie nie seł bo go utopce tam wciągnom, do stodoły nie chodził bo tam siedzi bebok, ku drodze nie seł bo go porwie cygonka pod spodnice, po ćmie nika nie chodził bo rozne nocnice na dzieci byleka wartujom, kacek i gynsi nie nawracoł bo mu stare skocom do łupiyżu, s psym na ćwierniu nie dowodził bo go uzre, do somsieka i do brogu coby nie zaziyroł bo scur do nogawice wleci, w sadzie ka rozne krzoki i ziela rosły to sie mu nie było wolno nicego celić a zwłosco wilcego łyka co go babka miała na bagniontke. I tak to jasiek piyrsy roz tyn wielki świat uwidziol, wielki tak  jak się ino łokym wele komina siągnie. I tak se trufoł, cy mu ka jesce cego nie wolno. cdn

Jasiek
Dobrze to Jasinku godos ze bagniontko trza mieć bogate na Palmowom!! U mnie juz kokoc w słoju babka załozyli.Lyska juz leko przy kwitła to ta cosik z tego bydzie.Ło Barwinku i kopytniku mogymy se tego roku zabocyć.Nie godom juz nawet ło wilcym łyku...Łoliwne cały rok jednaki to ta sie go dołozy...Troske kojcow z daglezyje co by woniało i bydzie bogato palma.Bo dej ta byde kupowoł tego śpyla coś to dobrze ło tym na pisoł.Tako nasa tradycyjno palma jako to z nowa nazywajom to nolepso na syćko...Jak idzie sontera to sie do pica pod blachy wrazi i łodganio we świat wsyćki burniawy a jak by ci bydlontko za chłorzało to mu dos do zarcio cy do nopoju i zawdy ło zdrowi cy mu ta mierydz puści cy chaciepi ze wnuka wypucuje.Z downa ludzie godujom ze mo to bagniontko łokropecnom siłe do  roztomajtnyk przycynow.

Downo nie pamiyntom taki zimy zeby sie teli casy wlekła.Dobrze ze juz cłowiek nie zyje ino z tej gospodarki bo jak by tak było ze śtyry krowy dwa cielynta z szesnoście łowiec jak to kiesik bywało to by juz trza było smyrecnik dawać bydlontkom bo potrawy by downo chybiało a ludzie by musieli kloski z fuzmelu jeś abo warmuz warzyć.Downi taki zimy bywały co sie tak wlekły wnet do maja ale teraz sie to nie zdorzo cynsto.Trzeba chyba bydzie piyknie Ponbocka pytaj zeby te zime ka prec łodchynył abo wyciągnoj z wionka co był w Matke Boskom Zielnom świyncony gadzigo zondła i pod blachy do śporcheta chynyj bo ponoć gadzi zondło dobrze łodganio taki złe pogody.Mozna by tez było wongielkow z kokocowego drewna na robij i na wode chynyj tez starzy godowali ze na złe casy dobrze tymi wongielkami mozna było łod cynić.Cowiek juz bylejako łozmyśluje bo go ta zima mierzi a nie bardzo mi sie widzi bagniątke iś świyncij po śniegu.Bo i co do ni dać jak zodnego zielo nika nic bo wsio za prane zomiyntami.A bagniontko mieć w chałpie po świyncone to wozno rzec bo cym bydymy łodganiać dujawice ,śompawice i kurniawy jak nie dymym z poświynconej palmy.Dej boze  zeby sie juz ty śniegi brały potokami ku morzu bo juz jes tego doś!


Harnaś
Ej Baco ani nie zufoj bo jo myśle ze to naprowde łostatni roz kurzy w te zime. Jak by tak miały byś zomiynty do palmowej niedziele to bydzie biyda z bagniątkom. 

Kokoc moze ta i bydzie, kie kto wceśnij ułomoł pore gałązecek i do flaski w chałpie włozył ale resta to juz hiberhop. 
Bo pomoiymu to na prowdziwej bagniątce u dobrych gazdow to ni moze chybiać takik zieloności jak: 
Barwinek 
Koński zieli 
Krowski zieli 
Kokoc 
Iymioła 
Jałowiec 
Kocanki 
Kopytnik 
Lyska 
Łoliwny Goj 
Serdecnik 
Wilce Łyko 
Wilcy Łogon 
i jako tera po tyk zomiyntak chodzić i to nojś? 
Wiadomo ze dziwkoka ktory teraz gazda, i tej zielyniny sukać kce, ba racyj kupi ka gotowy przybrany kłoskami śpyl taki coby go wnet w kieśni stracił, no ale u nos sie jesce bagniotke prowdziwom wije. 
Jak sie takom bagniątke uwije wkole lyskowyk prontkow, zawiesi sie na nij piykne cyrwone jabusko to mozna do kościoła iś świyncić. 
Tako piyrsozyndno świyncono bagniątka 
to piyrsy krok w gazdowski rok. 
A co to som ty nojrozniyjse zielo, łod cego i jak pote z tom bagniątkom ? ... to se juz bydymy do Palmowej śpekulować ... myśle tak ;)

Dobrej Nocy:)
Jasiek
Kieesik zek tu w Matke Boskom Gromnicnom pisoł taki komyntarz ze sie zima po wlece bo z dacu kapało i był zmiynk.Parcie jak sie ty starodowne przysłowia sprowdzajom jesce i nieroz se przypminom jako to jesce nieboska ujno przepowiadała ty pogody i mało razy tak było coby sie ji to nie sprowdzało.Wdy łod św Łucyje do Wilije spisowali kozdy dziyj jes tyk dni dwanoście kto kce niek se sprowdzi.Kozdy dziyj pokazowoł na jedyn miesiąć w roku i powiym wom ze som to pisym i moze nie tak jak kiesik ale walnie sie to sprowdzo.Worto zapamiytaj kto ka jesce moze sie kogo spytaj ty mondrości ludowe bo to straśnie ciekawe i kiela sie mozna dowiedziej.A i pamiyntom jesce taki przepowiednie co sie to wdy sprowdzało.Jak sie przed Mtkom Boskom Gromnicnom zrobiła wiosna i koło stawu pokozały sie źaby po drodze to wdy starzy godowali ze kiela przed Gromnicnom sie pokozały to tela po Gromnicnej zmarznom i powiym wom ze zwykle do dnia sie to sprowdzało.Abo jesce do dzisia taki cosik jak zopyry cyli taki cyrwone chmury co się pokazujom na zachodni stronie i wdy u nas godajom ze to na wiater i nima siły zeby po zopyrak nie po duł holny.Tak to ludzie łopserwowali przyrode i umieli śni cytaj jak z łotwartej 8
ksionzki.

Harnaś
Był dzisiok u mnie ujek i tak sie zgodali z mojom babkom ło starodownyk casak.Jo se zaś ta siadnył u pieca drewiynka zek se przykładoł i posuchołek z ciekawościom jako to łopowiadali ło tyk downyk casak.A łopowiadali tak...Ujek łopowiadoł jako to kiedysik stary Kupcok był bacom i łowce na jesiyj po świyntym Michale posoł koło chałpy.Ludzie zaś ktory ta mioł do niego blizyj to dawali łowce na dziyj jak nimieli casu pas zeby im ta ik przy swoik wypos.Jak rano do niego przywiedli łowce a pote śli po nik wiecorym to Kupcok wdy sie wadził śnimi zeby se po łowce przyśli rano a nie wiecor bo jak sie łowca na jego polanie wypasła to sie do rana u niego miała na polanie wy jscać i bobki tes miała zostawić u niego zeby z jego zarcio nie nowoziła cudzyk niwek...Łopowiadoł mi tez ujek jak roz kłosili za chłopcow u Kupcoka niwke przy murowanej krodzie i ktorysik z chłopcow dosed do kojca pokosu i jako to kozdy cłowiek na świecie musi sie wyjscać to tyn tez tak musioł .Ale zrobił to na niwke somsiada to go zaroz Kupcok zjeździł...A pado mu tak..Ty gadzie krodowy ! To niewiyz ka twoja niwka ze cudze nowozis!!! I wcale nie godoł tego na żarty ba sie ciynzko wadził.Tacy byli ludzie sanobliwi co do pola i wsytkigo co było ku nim zdatne.Teraz to sie zdo śmiysne ale tak było.Wdy starzy godowali ze porządny gazda to nowoz ku chałpie przyniesie i nie śmiyjcie sie bo tak było.Babka łopowiadali nieroz ze tak downo dzieci ucyli.Zeby nika u nikogo po wychłodkak nie chłodzili ino jak sie do to do chałpy do nieśli:)) Uśmiołek się z tego jak 13
smok i w głowie mi sie to nimoze po mieścij ale tak było:)) Pozdrowiom

Harnaś

Było to downo tymu jak moja prababka miał moze dwajścia rokow i co dopiyro wydała sie za moigo dziadka.Miała una roz iś na juscyne na weseli ale dziadek sie upiyroł ze nie pujdzie i zeby go nie pytała bo niy.Wreście posła sama a dziadek zostoł w chałpie.Jak sie babka straciła ino za potockiym to dziadek łap flinte co jom ta kasik mioł schłwanom i posed ku Magorze na polowacke bo go łokropnie ciesyła ta robota.Posed pochłodził tu i tam za rogocym popatrzej.Tak po chłodził ze mu sie ta kasik w lesie zećmiło.Ale un sie ta tym nie het przejmowoł,noc była ciepluśko miesiącek świycił myśli se tak.A łostane tu do rana siadne ka w krzocku i pocekom moze ka sor wyndzie to mu tu zaroz na portki skrojym,A Kasia na weselu w Juscynie to nic nie bydzie wiedziej ze jo tu w nocy siedzioł bo tak to by na mnie wyrcała.Siod se w pod smyreckiym na kraju polanki na Magorze, miynkutki msol mioł pod sobom to sie mu dobrze siedział i chyba nawet zadobrze bo se leko udrzymowoł.Juz dobrze świtało jak go łobudziło strzylani patykow.Wzion pomalućku flinte do ronk i patrzy w strone tego młodnicka ka sie ty patycki łomały.Myśli se .Ej teraz ześ juz moj.Flinte przyłozył do ramiynio i mierzy a to cosik sie ciśnie prosto na niego.Juz mioł prasnyj do niego bo widzioł jak sie to ruso w młodniku ale Bog doł ze sie wstrzymoł bo to sła babka Kaśka z Juscyny z weselo bo sie i ta niebardzo widziało samej bez chłopa siedziej i wziyna sie bez Magore ku chałpie.Dziadek sie tak wtedy przeląk ze kasik miesiąc nie kcioł flinty do rynki braj.A co sie ta babka po nim zymbow wybrusiła to jego.

 

Harnaś

Seł roz moj pradziadek kasik ze wsi ku chałpie.Śyrpiyj to był i noc była ciepluśko jaze duśno.Dziadek był ta komusik pomoz cepami wymłocić ,seł do gory a gryzło go wszysto bo sie ta walnie zakurzył przy tym młocyniu.Po robocie cosik wypili i posed.W Gornej Ciyncinie tu ka sie skrynco koło leśnicowki bez mostek na gadzionki było bogate ploso a racyj tako dziura wybito przez wode.Dziadek jak tam dosed to było juz kasik koło dwunostej a tak go juz to gryziyni po ciele mierziło ze myśli se tak.Noc ciepło ćymno wskoce se haj do tej wody i popłokom sie z tego kurza co by mie to tak sakramyncko nie gryzło.Łozebroł sie dery łostawił na brzegu i dawaj do bądziora sie płokaj.A debli nadali ze ta kasik chłopcyska łod dziywek śli i przechłodzili bez tyn mostek.Dziadek ik tam do razu nie uwidzioł bo roz ze sie ik tam nie spodziywoł a dwa ze rzyka sumiała a un sie ta chlastoł to na mostek nie poziyroł.A tyk kawlercokow sło śtyrok, jak uwidzieli dziadka ło dwunostej w nocy w tym bądzioże to ino przerazliwie zaśkuceli i dawaj uciekać ka ktory mog . Jedyn do lasa nad leśnicowke drugi drogom na doł trzeci nazod z tamtąd ka przyseł a cworty sie minył z mostkiym i uciekoł wodom do gory.Dziadek jak dopatrzoł co i jak sie robi z wody wyseł łobroł portki ,jakle i poseł ku drodze.Za jakomsik kwile posucho a ty kawalery sie pomału z bekujom .Jedyn wyseł z pod brzegu mokry jak scur , i woło Franuś!Franusicku kaześ ty .Zaś za kwile z lasa wychłodzi drugi i trzeci i cworty kasik zo wody wylecioł na droge.Ześli sie do kupy a dziadek kieby nigdy nic idzie do gory a ci jak go uwidzieli chipli ku niymu i godajom.Ej Michaśku co nos tu dostało jak my z gadzionek śli.A dziadek kieby nigdy nic pyto sie tak.Na co sie wom stało na wilki zeście ka wlezli cy co?A uni na to jedyn bez drugigo.Chłopie utopca my widzieli jak sie pod mostym w bądzioże toploł.A tyn co sie to w tym strachu z mostkiym minył to godo tak.A mie to za nogi dopod i pod brzyg kcioł wewlyc inok sie mu wyrwoł parcie ani jednej suchej kudły na mnie nima.A łocy to sie mu tak jako wilkowi świyciły.Dziadek sie pod nosym łośmioł i nie godoł nic ino sie ku chałpie wzion.A ciesył sie ze sie mu z gupoty taki śpas udoł.Pote to ci kawalercoki jesce nieroz łopowiadali jak dego utopca widzieli a co kwile był wiynksy i dokładali cuda do tego.Dziadek ino u pieca siedzioł świjoka kurzył i pod nosym sie śmioł.

 

Harnaś

Siedzi se baca na holi BORACEJ i pasie byrki.Dopatruje dołu a ta łod polany idzie jakiśik chłop z teckom ku niymu.Chłop ku bacy wyseł a zdysany był jak smok i w jednej wodzie.siod wela bace i siedzi.Wreście po dugsej kwili baca sie go dopytuje.Cegoz to panocku kcecie po mnie ześ cie se tu wyśli?Baco-Godo panocek-Jak wom powiym kiela mocie łowiec to docie mi jednom?No pewnie jak ino docie rady porachowaj a bydzie sie zgodzaj to na mojdusu wom dom.Panocek dostoł z tecki laptopa po przyciskoł po gmyroł i godo bacy tak.Baco mocie sto śterdziyści trzy łowce z tego dwajścia jorek.Bacy jaze kudły kapelus na głowie dzwigły i godo.No co do jednej zdechliny pasuje,wygrołeś symnom to haj jes piykno kurnuta to jom bier.Tyn panocek poseł wybroł ktoro mu ta pasowała chynył na pleca i niesie na doł do auta.Ale jesce nie łodsed moze ani piynciuk metrow a baca woło jak by go kto wałasył.Panocku!!!Panocku stojcie!!!Tyn stanył a baca leci ku niymu, dolecioł i godo mu tak.Powiydzcie mi panocku jak jo teraz zgadne jaki mocie zawod to mi łoddocie to coście wziyni.Panocek sie zgodził i godo bacy.To zgaduj jak zgadnies to łoddom.Baca stanył łoko przymruzył i godo mu tak.Wy panocku bydziecie pewnie agyntym restrukturyzacyji rolnictwa.Panocek z cyrwiynił i pyto sie bacy. No jakozeście to wiedzieli ze jo jes tym agyntym.A baca mu na to.No tymu wiym ze zamiast łowiecki to zeście mi wziyni łowcarka i nie lecioł byk za wami ale mom ino jednego i kto mi bydzie łowiec pilnowoł.Panocek psa bacy łoddoł i ze wstydym łospajyndzony pojechoł...

Harnaś

Siedze se i cytom ty piykne pogodki i komyntarze,

dobrze ze pisecie wytrwale. Harnaś i Efes tak trzimać.

Jo zaś takom nocnom porom tak se boce jako dziadek godali \"ej chopce pamiyntoj na glinie to nigdy nie zginies\" abo \"jak mom chlyb to nojde na niego gnyp\" a bo downo casy ciynzki były i miynso na stole to ino łod świynta sie trefiało. Ludzie ka jakom niwke łobrobiali, niebyło zeby ka miedza nie łopasiono cy droga do gronia była.Ludzie jak chlyb łozpocynali to ino znakym krziza a jak skibka na ziym spadła to podnosili i ucałowali.

Dziś momy inne casy i roboty ludzie ka indzij majom no a niwy się podzieliły na taki niwecki i se lezom spokojnie i cekajom.

\"Dzisioj ziymia juz nie zywi\" łotok łod jednegok usłysoł \"dzisioj zywi Tesco i Biedronka\" godo.

No ale kasik we Włochak i ka indzij po zagranice łorajom sakramyncki grapy i sprzedajom zboze na makaron do Tesco mu godom. \"No ale to nie u nos\" godo.

U nos ziymia i tam ziymia ino u nos na wiosne dziecyska śkute łopolom a pote to juz ino ferecyna i łozyna na tym schodzi. A ka indzij to pszynicka a łowies a unija dotacyje puści.Jakosik im się to kalkuluje.

Ciekawe jak tez długo bydzie ziymia po gornej ciyncinie spocywać?

Mioł tez dziadek przysłowia taki do przisłości.

Godowoł mianowicie cynsto "jesce ziymia miodym bedzie a krowy bydom miały złote rogi"

 

Jasiek

Był se roz kiesik downo w beskidak Harnaś.Zbojowoł ka sie ta ino dało , pomogoł biydokom.Radzi go ludziska mieli bo nigdy im niełodmawioł nicego.Poseł roz tyn Harnaś na łorawskom strone bo sie ta dowiedzioł ło jednym zydzie co mioł straśnie wielgi dutki.Poseł som bez kompanije zeby sie w łocy nie chybać.Znaloz tego zyda do kumory łoknym wloz i pocichudku grajcary wybroł ze ani piesek nie zascekoł.Jak rusył ku polski stronie to juz sie dobrze ćmiło.Zmordowany był łokropnie i głodny a droga przed nim była daleko.Myśli se tak.Som tu pod lasym chałpy moze mi ta w ktorej dadzom co zjeś i na sopie wyspaj a rano ruse ku poski stronie.Idzie idzie i doseł pod las ka stoły chałpy , w jednej chałpie uwidzioł jak sie lekućko światełecko błysko,podkrod sie pod łokno i zaziyro.A tam za stołym siedzom chłop baba dwie dziywki i jedzom wiecerzom.Myśli po bije i moze mie puscom i dadzom co łobgryz.Ale zanim posed bić na dzwiyrze to ty dukaty polecioł schłować.Koło drogi stoła kaplicka z Pon Jezuskym frasobliwym podnios w kaplicce dasek i tam wcis dukaty.Pote posed nazod pod dzwiyrze i pobił.Chłop zopore łodłozył i Harnasia puscił.Tyn jak wloz do środka to dziywkom przy stole jaze sie łocy zaświyciły bo chłop był bogaty i bogacie ubrany w portki wałaski piyknie cyfrowane kosule juhaskom syroki pas ćwiekami nabijany a na głowie mioł kłobuk śrybnom blachom łokuty.Chłop ta gupi niebył i poznoł ze to musi byś zbojnik choć un sie ta nic nie przyznoł.Baba z dziywkami zacyna gonij jedzyni nosij i nawet bogato łobońka samogony sie znasła.Pojedli popili chłop kozoł iś zbojnikowi do izby spaj a som poseł na sope z babom.Ale jak juz sie po kładli i zbojnik usnył to chłop chipnył na końa i wio do dworu wyzdradzij zbojnika.Babie zaś kozoł zeby wlazła ku niymu wziyna mu ciupage a na ziym nasuła grochu.Jak chlop kozoł to una zrobiła.Raniusinko wpadły ziandery zbojnik kce łapnyć za ciupage ciupagi nima chipnył z łozka podjechoł na grochu co go baba nasuła i kieli dugi bechnył ło dyliny.Ziandery skocyły na niego i zrobił sie łokropny mont.Wreście powionzali zbojnika i włozyli na woz.Tak go calutkom wsiom wiezli do zamku zeby go na hoku zawiesij.Zbojnik z tego wozu wołoł na tego chłopa tak.Ej ty gupi chłopie jo by ci nie tela za gościne doł zebyś mi powiedzioł ześ biydny a tyś mie za pore cyrwonyk złotyk na zamek sprzedoł....A ty dudki to podobno do siela som pod daskiym w tej kaplicce ka ik schłowoł.

 

Harnaś

Był se roz stary dziadosek, chłory juz był i słaby i trza było koło niego chłodzić i uchlajtować.Tyn dziadek mioł syna i wnuka .Tego syna zacyno mierzij se tak musi koło tego łojca skokać i wzion taki bylejaki stary wozek włozył dziadka na wozek i zawioz do lasa.Wzion ze sobom tes tego wnucka.Dziadka w lesie zostawili a tego wozka tez nie brali bo był dziadowaty.Mieli sie juz braj z tego lasa ale tyn mały wnucek wrocił sie po tyn wozek i wlece go ku chałpie.Łojciec sie go pyto.Na pocos tyn wozek wleces ku tej chałpie.A syn mu na to godo.A na cym jo cie pote byde wioz do lasa jak sie zestarzejes.Łociec pomyśloł z markotnioł ze mu to tak tyn syn powiedzioł, po dziadka do lasa sie wrocił i do chałpy nazod zawioz,pote sie nim do śmierci piyknie łopiekowoł.

 

Harnaś

Komentarze | Ostatnio dodane

Fotoforum | Ostatnio dodane zdjęcia